Studiedag 3

Van community tot kangoeroe. Alternatieve woonvormen in Vlaanderen.

donderdag 26 september 2013
Regio: 
Groot-Bijgaarden
Locatie: 
Salons Waerboom
Adres: 
Jozef Mertensstraat 140
1702  Groot-Bijgaarden
België

Sprekers

Moderator/Voorzitter: 
Verslag: 

Op 27 september sloeg de Vastgoedacademie haar tenten op in Salons Waerboom in Groot-Bijgaarden voor haar derde studiedag. Hoe kunnen we binnen de beperkte Vlaamse ruimte toch voldoende bijkomende woningen inplanten? Dat was de centrale vraag waarop vastgoedmakelaars, promotoren, architecten en andere geïnteresseerden een antwoord probeerden te formuleren. Dat creativiteit rond woonvormen op zijn minst een deel van het antwoord uitmaakt, was een belangrijke conclusie.

Geleidelijke mentaliteitswijziging bij burger noodzakelijk

"We moeten in de toekomst nog sterker inzetten op kernverdichting  en we moeten de bebouwde oppervlakte in Vlaanderen nog beter benutten." Daarmee zette René Van der Lecq, projectmanager Beleidsplan Ruimte Vlaanderen, de toon tijdens deze derde studiedag. Hij schetste de krachtlijnen van de nieuwe ruimtelijke visie die de Vlaamse overheid in het Beleidsplan Ruimte Vlaanderen wil vastleggen.

Als tweede spreker toonde Bart Aerts, hoofd Urban Planning van Matexi, aan hoe een grote bouwpromotor omgaat met de veranderende ruimtelijke noden en beleidsaccenten. Hij illustreerde hoe de aanpak van Matexi de voorbije jaren evolueerde naar een meer uitgesproken totaalvisie bij de ontwikkeling.  Daarin staan de nabijheid van functies, de participatie van de buurtbewoners en de interactie met het publieke domein centraal. Verder wees hij de aanwezigen op de talrijke hinderpalen die Matexi ondervindt bij concrete projecten. Zo verloopt de coördinatie tussen de beleidsniveaus vaak spaak. Waar regionale en federale overheid volop inzetten op een hogere densiteit komen lokale besturen met regels op de proppen die dat verhinderen. Ook wat betreft het aansnijden van woonuitbreidingsgebieden legde Bart Aerts de vinger op de wonde. Hoewel we een hogere densiteit beogen, ondervinden ontwikkelaars praktische problemen om dit doel te bereiken.

In het derde luik van de studiedag hield Peter Leroy, architect van Stramien, een geëngageerd pleidooi voor de meerwaarde van nieuwe woonvormen. Leroy stelde klaar en duidelijk: "de limiet is bereikt, op deze manier kunnen we niet verder." Ondanks de vele goede bedoelingen biedt de overheid volgens hem te weinig actieve ondersteuning om een mentaliteitswijziging bij de publieke opinie te stimuleren. Zo is de bestaande premiestructuur vrijwel uitsluitend gericht op de eengezinswoning. Enkel via meer communicatie en een betere samenwerking tussen alle bouwpartners kunnen we het verschil maken.

Nationaal ondervoorzitter van N-VA Ben Weyts erkende dat de omgang met de beperkte Vlaamse ruimte de politiek voor een zeer prangend probleem stelt. De overheid, vastgoedsector en andere bouwpartners moeten met de neuzen in dezelfde richting wijzen indien we voor een mentaliteitswijziging bij de burger willen zorgen. Al wordt het geen evidente opdracht. Onderzoeken bevestigen dat de Vlaming nog steeds zeer sterk gehecht is aan het model van de alleenstaande gezinswoning. Maar liefst 85% van de Vlamingen wil een eigen woning. Ben Weyts liet duidelijk blijken dat de politiek en de vastgoedsector met die wensen rekening moeten houden. Anderzijds mogen we het niet zover laten komen dat in een toekomstig stadium misschien tot 50% van de Vlaamse ruimte bebouwd zal zijn.

Ben Weyts ziet in elk geval de waarde in van het pleidooi van de vastgoedsector om nieuwe woonvormen een kans te geven.  De Vlaamse regering moet hier dan ook een gepast regelgevend kader voor uitwerken, bvb. wat betreft de talrijke stedenbouwkundige voorschriften die een flexibel gebruik van het bestaande woningpatrimonium verhinderen. Zo gaf Ben Weyts meteen een aantal concrete krachtlijnen aan die de politiek uit de studiedag kan meenemen.